صورتهای مالی حسابرسی شده | راهنمای تکالیف و جرایم ماده 272
این مقاله به بررسی الزامات قانونی ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده بر اساس ماده 272 قانون مالیاتهای مستقیم میپردازد. مودیان مشمول بر اساس نوع فعالیت (مانند شرکتهای سهامی عام و شعب خارجی) و حجم فعالیت (درآمد بیش از 300 میلیارد ریال یا دارایی بیش از 500 میلیارد ریال) معرفی شده و مهلتها و جریمه 20 درصدی عدم تمکین تشریح گردیده است.
ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده؛ تکالیف و جرایم ماده 272 قانون مالیاتهای مستقیم
ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده یکی از تکالیف قانونی بااهمیت برای گروه مشخصی از مودیان حقیقی و حقوقی است که عدم تمکین به آن جریمه سنگین مالیاتی معادل 20 درصد مالیات متعلق را به همراه دارد. طبق آخرین اطلاعیه سازمان امور مالیاتی کشور در اجرای ماده 272 قانون مالیاتهای مستقیم، دایره شمول و معیارهای حجمی این قانون به صورت دقیق مشخص شده است.
- ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده توسط سازمان حسابرسی یا موسسات عضو جامعه حسابداران رسمی ایران الزامی است.
- مهلت ارائه تا زمان تسلیم اظهارنامه یا حداکثر ظرف 3 ماه پس از انقضای مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی است.
- جریمه عدم ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده معادل 20 درصد مالیات متعلق مودی خواهد بود.
- ملاک شمول بر اساس حجم فعالیت شامل درآمد ناخالص بیش از 300 میلیارد ریال یا جمع دارایی بیش از 500 میلیارد ریال است.
مشمولان ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده بر اساس نوع فعالیت
قانونگذار بر اساس حساسیت و ساختار حقوقی، برخی از تشکلها و بنگاههای اقتصادی را بدون در نظر گرفتن حجم مالی، مکلف به حسابرسی مالیاتی کرده است. در گام نخست، شرکتهای پذیرفتهشده یا متقاضی پذیرش در بورس اوراق بهادار و همچنین شرکتها و موسسات موضوع بندهای الف و ب ماده 7 اساسنامه قانونی سازمان حسابرسی مشمول این تکلیف هستند.
علاوه بر این گروه، اشخاص حقیقی یا حقوقی دیگری نیز بر اساس ماهیت و نوع فعالیت خود موظف به ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده میباشند. این موارد در چارچوب قانون به شرح زیر دستهبندی میشوند:
- شعب و دفاتر نمایندگی شرکتهای خارجی که در اجرای قانون اجازه ثبت شعبه یا نمایندگی شرکتهای خارجی مصوب 1376 در ایران به ثبت رسیدهاند.
- شرکتهای سهامی عام و تمامی شرکتهای تابعه و وابسته به آنها.
- شرکتهای سرمایهگذاری (هلدینگ) و شرکتهای تابعه و وابسته به آنها.
- موسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و کلیه شرکتها، سازمانها و موسسات تابعه و وابسته به آنها.
مشمولان ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده بر اساس حجم فعالیت
دسته دوم از مودیان بر اساس مقیاسهای مالی و حجم تراکنشها در آخرین اظهارنامه تسلیمی خود شناسایی میشوند. این اشخاص شامل شرکتهای سهامی خاص، شرکتهای با مسئولیت محدود، موسسات غیرتجاری، تعاونیها و اتحادیهها و همچنین اشخاص حقیقی دارنده دفاتر قانونی هستند.
معیارهای حجمی مشخص شده در اطلاعیه سازمان امور مالیاتی کشور جهت الزام به حسابرسی به شرح زیر است:
| نوع شاخص مالی | سقف نصاب قانونی (ریال) | توضیحات تکمیلی |
|---|---|---|
| جمع کل ناخالص درآمد | بیش از 300 میلیارد ریال | فروش کالا و خدمات اعم از عملیاتی و غیرعملیاتی |
| دریافتی پیمانکاران | بیش از 300 میلیارد ریال | بابت پیمانهای منعقد شده |
| جمع داراییها | بیش از 500 میلیارد ریال | جمع ستون بدهکار ترازنامه یا صورت وضعیت مالی |
ضمانت اجرای عدم تسلیم گزارش حسابرسی
مودیان مشمول باید صورتهای مالی حسابرسی شده توسط سازمان حسابرسی یا موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران را همزمان با اظهارنامه مالیاتی یا حداکثر ظرف سه ماه پس از مهلت انقضای ارائه اظهارنامه تسلیم نمایند.
در صورت عدم انجام این تکلیف در مهلت قانونی مقرر، مودی مشمول جریمهای معادل بیست درصد (20٪) مالیات متعلق خواهد بود. این جریمه غیرقابل بخشودگی بوده و تاثیر بسزایی بر هزینههای مالیاتی بنگاههای اقتصادی خواهد گذاشت.
سوالات متداول
1. مهلت ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده چقدر است؟
همراه با اظهارنامه مالیاتی و یا حداکثر ظرف مدت سه ماه پس از مهلت انقضای ارائه اظهارنامه مالیاتی.
2. جریمه عدم ارائه گزارش حسابرسی چقدر تعیین شده است؟
عدم انجام این تکلیف قانونی، موجب تعلق جریمهای معادل بیست درصد (20٪) مالیات متعلق مودی خواهد شد.
3. نصاب فروش و دارایی برای شمولیت اشخاص حقیقی و حقوقی چقدر است؟
درآمد ناخالص (یا دریافتی پیمانکاران) بیش از 300 میلیارد ریال و یا جمع داراییهای ترازنامه بیش از 500 میلیارد ریال است.
جمعبندی
رعایت الزامات قانونی مربوط به ارائه صورتهای مالی حسابرسی شده طبق ماده 272 قانون مالیاتهای مستقیم، برای مودیان با حجم فعالیت بالا و نوع فعالیت خاص الزامی است. عدم توجه به مهلتهای قانونی و نصابهای مالی اعلامشده از سوی سازمان امور مالیاتی، جریمه سنگین 20 درصدی مالیات متعلق را به همراه خواهد داشت؛ از این رو مودیان باید در بازههای زمانی مقرر نسبت به همکاری با موسسات حسابرسی رسمی اقدام نمایند.
